رموز کار تیمی موفق

سال هاست به شنیدن این جمله عادت کرده ایم که ایرانیان نمى توانند کار تیمى انجام دهند. اما موفقیت قابل تحسین تیم هاى ورزشى جوانان و نوجوانان ایرانى در ورزش های  تیمی نظیر والیبال و بسکتبال در سطح جهانى، خلاف این ادعارا ثابت کرد. دریافت مدال در رشته هاى ورزشى اى که کار تیمى در آن حرف اول را مى زند، نشان می دهد ایرانیان مى توانند کار تیمى را در حد اعلاى آن انجام دهند. آنها این توانایى خود را قبلاً در سطح مسابقات روبوکاپ نیز نشان داده بودند.
موفقیت هاى ورزشکارانمان در ورزش های تیمی از آن جهت ارزشمند است که همیشه یکى از نشانه ها براى اثبات این که ایرانیان نمى توانند کارى تیمى انجام دهند، ناتوانى آنها در کسب موفقیت در رشته هاى ورزشى تیمى عنوان مى شد. این پیروزى ها موضوع دیگرى را نیز ثابت کرد و آن این که نسل جوان و نوجوان ما بهتر از نسل هاى پیشین با هم کار مى کنند.
جامعه شناسان مى گویند از آن جا که ایرانیان در گذشته به شکل عشایرى زندگى کرده اند، کار تیمى در فرهنگ ایرانى، فرهنگى ریشه دار است اما هنگامى که جامعه ایران وارد عصر جدید شد، ایرانیان نتوانستند از این فرهنگ به خوبى استفاده کنند. این درحالى است که امروزه، اثر بخشى بیشتر فعالیت ها منوط به کارهاى تیمى دانسته می شود.
سینا امیرى کارشناس مدیریت، انجام کار تیمى را وابسته به توانایى مدیر مى داند. وى مى گوید: «کار تیمى کارى پیچیده و از روش هاى جدید مدیریتى است. کار تیمى صرفه اقتصادى بسیار بالایى دارد. بنابراین مدیران شرکت هاى بزرگ کارکنانشان را وادار مى کنند به صورت تیمى کار کنند و این موضوع به حدى براى آنها مهم است که اگر فردى نتواند کارش را در قالب تیم به خوبى انجام دهد از آن کار کنار گذاشته مى شود. البته شرکت هاى بزرگ امکان جایگزینى افراد را دارند. در یک تیم افرادى با مهارت هاى مختلف، براى رسیدن به هدف مشترک مشخصى کار مى کنند. در یک تیم در واقع تنها آدم ها مهم نیستند بلکه مهم این است که افرادى با مهارت هاى مختلف در قالب تیم خوب چیده شوند.»
وی می افزاید:«بعضی از اشکالاتی که موجب می شود کار تیمی به خوبی انجام نشود مدیر است. این که مدیری از این بترسد که اگر افرادى با هوش تر و قوى تر از خودش برایش کار کنند توانایی خودش زیر سؤال برود. در صورتى که یک اصل مدیریتى به مدیران پیشنهاد مى کند که اگر مى خواهند در کار خود پیشرفت کنند، باید افراد باهوش تر را به کار گیرند و بعد با مهارت از کار آنها استفاده کنند. حکایت کار تیمى مثل دندانه هاى یک شانه است. اگر تعدادى از دندانه ها بلند باشد فایده اى ندارد. ژاپنى ها که از نظر انجام کار تیمى مشهورند تیم هایشان شانه هایى با دندانه هاى مساوى است و در نتیجه تیم هایشان عملکردى هماهنگ دارند و خروجى کار آنها هم مناسب است. در حالى که ما انبوهى از افراد نخبه و با استعداد و تعداد زیادى المپیادى داریم که چون در قالب تیم به خوبى در کنار یکدیگر قرار نمى گیرند، استعداد آنها به نتیجه مورد انتظار منتهى نمى شود.
به عنوان مثال ما تعداد زیادى المپیادى در رشته هاى رایانه داریم ولى همچنان سیستم هاى رایانه اى ما قوی نیستند.
درحالى که کشورى مانند فرانسه به اندازه ما المپیادى ندارد ولى طورى آنها را چیده است که در عرصه رایانه سیستم هاى بسیار قوى دارد. به عبارتى آنها براى دندانه هاى شانه هاى خود پایه هاى محکمى درست کرده اند.»
کارشناسان یکى از اشکالات دیگر مدیریت ایرانى را توجه زیاد مدیران به کنترل کارکنان و جزئیات غیرضرورى مى دانند. مدیران ایرانى مدام بر کار کارکنانشان نظارت مى کنند و درباره آنها اظهار نظر مى کنند. در حوزه مسئولیت تک تک افراد وارد مى شوند و به آنها امر و نهى مى کنند. علت این نوع رفتار این است که مى ترسند کارکنانشان اشتباه کنند، کارها به نتیجه مورد نظر منتهى نشود، کارها سامان خود را از دست بدهد و در نهایت مدیر کارش را از دست بدهد.
همین شکل مدیریت که به معنى بى اعتمادى به کارکنان است، روحیه تیم را خراب مى کند و منجر به این مى شود که اهداف مورد نظر به دست نیاید. این در حالى است که کارشناسان تأکید مى کنند در زمینه کار تیمى مدیر تنها باید مهارت سازماندهى افراد را داشته باشد.

روحیه کار تیمى
هنگامى که مدیر توانست تیم خود را به خوبى بچیند، نوبت افراد تیم مى رسد که چگونه با هم کار کنند.
کسانى که کار تیمى انجام مى دهند باید روحیه مشارکت و همکارى داشته باشند و از همدیگر حمایت کنند. در این راستا باید از هر نوع حرف هاى حاشیه اى درباره یکدیگر پرهیز کنند. البته این در شرایطى ممکن است که افراد منافع مشترکى داشته باشند و بدانند که موفقیت هاى تیم به نفع همه تمام مى شود. از طرفى آنها باید پذیراى دیدگاه هاى جدید باشند و از این که مطالبى هم یاد بگیرند، ابا نداشته باشند. همین طور اعضا باید خود را متعهد به اهداف تیم بدانند. در این صورت افراد مهارت هاى خود را طورى در خدمت تیم قرار مى دهند که در نهایت تیم بتواند به هدف خود دست پیدا کند.
شرکت هایى که کار تیمى را خوب مى دانند از توان کارکنانشان در همه زمینه ها استفاده مى کنند.

یکى از کارهایى که مدیران موفق انجام مى دهند تشکیل تیم هایى است که با همفکرى هم اهدافى تعیین مى کنند یا حتى پیام هاى تبلیغاتى مى سازند. یکى از مشهورترین کارها همان ایجاد توفان فکرى است. به این ترتیب که هر یک از اعضاى تیم نظرى را ابراز مى کند و بعد از این که همه نظرشان را ابراز کردند، افراد از نظر هم ایراد مى گیرند.
در این شرایط اگر افراد کار تیمى و واکنش درست را بلد نباشند، ممکن است ایده هاى بسیار خوبى ابراز نشود و شرکت از این ایده ها محروم شود.

نقش تعلیم و تربیت در کار تیمى
به نظر مى رسد نسل جدید کار تیمى را بهتر از پدران خود انجام مى دهد. ما در اطراف خود با افراد مستعدى برخورد کرده ایم که در قالب کار تیمى فعالیتى را شروع کرده اند و آن را به نتیجه نیز رسانده اند. با وجود این شیوه هاى تعلیم و تربیت ما همچنان داراى اشکالاتى است. به خاطر همین است که همچنان بسیارى از افراد در سازمان ها و شرکت ها مى گویند که انفرادى کارکردن نتیجه بهترى دارد و نمى توان در قالب یک گروه مسنجم فعالیتى را به نتیجه رساند.
سینا امیرى مى گوید: «هر چند که مدیریت حرف اول را در کار تیمى مى زند، ولى تعلیم و تربیت مى تواند سبب شود افراد بهتر با هم کار کنند. بچه ها کار تیمى را در قالب بازى با هم مى آموزند. در مدرسه هم در قالب تیم با هم فعالیت هاى کلاسى انجام مى دهند. منتها هیچ کس در مدارس نقاط ضعف و نقاط قوت آنها را در کار تیمى ارزیابى نمى کند و از آنها نمى خواهد نقطه ضعف خود را در تیم برطرف کنند. در حالى که تعلیم و تربیت توان بازى و همکارى در تیم را افزایش مى دهد. در کشور فرانسه ورزش اهمیت زیادى در مدرسه دارد و هر یک از دانش آموزان باید یک رشته ورزشى انفرادى و یک رشته ورزشى تیمى را انتخاب کنند. در صورتى که دانش آموزى در رشته ورزشى انفرادى نمره عالى بگیرد ولى در رشته ورزشى تیمى نمره نیاورد، تنها نیمى از نمره ورزش را مى گیرد. از طرفى فرانسوى ها هر یک خود را متعلق به اجتماعى مى دانند که متمایز از اجتماعات دیگر است. در این اجتماعات پیشکسوتان دست جوان ترها را مى گیرند و جوان ها هم به آنها احترام مى گذارند. آنها در این اجتماعات به صورت تیمى کارهاى مختلفى انجام مى دهند. همه اینها باعث مى شود در محیط کار هم نحوه انجام کار تیمى را بدانند.
این درحالى است که ژاپنى ها بسیار بیشتر از کشورهاى دیگر انجام کارهاى تیمى را مى آموزند. یکى از موضوعات دیگرى که در ایران انجام کارهاى تیمى را تحت الشعاع قرار داده، موضوع کنکور است. از آنجایى که کنکور یک موضوع کاملاً فردى است و موفقیت یکى در آن مستلزم حذف دیگرى است به کارهاى تیمى مجال بروز نمى دهد.»

سرآمد کارهاى تیمى در جهان ژاپنى ها هستند. فعالیت در قالب تیم هاى مختلف در زندگى ژاپنى ها اهمیت زیادى دارد. به طورى که ژاپنى ها هنگامى خود را در کارى موفق حس مى کنند که انتظاراتى را که تیم از آنها دارد برآورده کنند. همین تجربه موفق، کشورهاى دیگر را هم به پیروى از ژاپنى ها و تجربه کار تیمى واداشته. به طورى که اینک اکثر شرکت هاى جهان مى کوشند کارهایشان را براساس کار تیمى انجام دهند.
تجربه موفق تیم هاى ورزشى ایرانى در زمینه رشته هاى ورزشى تیمى نشان داد که ایرانیان نیز استعداد زیادى براى انجام کارهاى تیمى دارند و در صورتى که مدیریت صحیح بتواند افراد مستعد را کنار هم قرار دهد، پیشرفت و توسعه در انتظار کشور خواهد بود. بویژه در این زمینه مى توان به جوانان و نوجوانان امید زیادى داشت.

منبع: حمیده احمدیان راد ؛ رموز کار تیمی موفق

/ 0 نظر / 5 بازدید